Son xəbərlər

 

Son dövrlər bir çox valideyn övladlarının daha tez xarici dil mənimsəməsi üçün onları 4-5 yaşından xarici dil kurslarına cəlb edirlər.

Bəzi mütəxəssislər isə bu halın uşaqların zehni cəhətdən yüklənməsinə və psixoloji olaraq yorulmalarına gətirib çıxardığını bildirir.

Məsələ ilə bağlı Axar.az-a açıqlama verən psixoloq Narınc Rüstəmova bildirib ki, ikinci dil öyrənmək üçün uşaqlarda ən ideal yaş dövrü 3 yaşdan sonradır:

“Uşaq öz ana dilində rahat danışıb fikrini ifadə edə bilirsə, kifayət qədər söz bazasına malikdirsə, özbaxım bacarıqları, sosial münasibətləri normaldırsa, bu uşaq ikinci dil təliminə uyğun hesab olunur.

Yox əgər uşağın heç öz ana dilində belə yaşına uyğun normal nitqi yoxdursa, özünü fikirlərini sözlü nitq şəklində, səlis ifadə edə (işarə ilə deyil) bilmirsə, anadan ayrı qalmırsa, yaşıdları ilə ünsiyyət qurmaqda çətinlik çəkirsə, özbaxım bacarıqları tam formalaşmayıbsa, bu cür uşaqlarda ikinci dil təlimi əks təsir göstərəcək, psixi və nitq inkişafının geriləməsinə, kəkələmə və digər nitq qüsurlarının yaranmasına gətirib çıxaracaq. Nəticədə uşağın aqressivliyi daha da artacaq”.

Psixoloq xarici dil məşğələsinin uşağın yaşına uyğun formada olmasının da vacibliyini bildirib:

“3-5 yaşlı uşaqla 7-8 yaşlı uşağın təlim prosesi və yükü eyni olmamalıdır. Məktəb yaşına qədər uşaqlar daha çox əylənərək öyrənməyə meyilli olurlar, oyunlar şəklində informasiyanı daha gözəl mənimsəyirlər. Əgər üç yaşlı bir uşağa sırf akademik yönlu təlim keçsək, bu, bir müddət sonra uşağın psixikasında, sosial və emosional sferasında pozulmalara gətirib çıxaracaqdır.

Sadəcə kurslara qoymaqla ikinci dil təliminin aparılması kifayət etmir. Uşaq eyni zamanda həm cizgi filmlərinə, dinlədiyi mahnılara və s . də eyni dildə qulaq asmalıdır. Evdəkilərin də bu dildə danışa bilməsi və uşagı dəstəkləməsi vacib məqamdır. Çünki təlim xarici dildədirsə, evdə isə uşaqla yalnız Azərbaycan dilində ünsiyyət qurulursa, bu zaman uşaqlarda ikidillilik xüsusən kəkələmə və digər nitq probləmlərinə yol aça bilir. Çünki bu uşağın düşünmə dili ayrı, danışma dili ayrı olur. Bu da nitqda gecikmələrə, tutulmalara səbəb olur.

Odur ki, uşaqlarımızı öz istəklərimiz istiqamətində deyil, daha çox onun potensialını nəzərə alaraq movcüd şəraitə uyğun olaraq böyütməliyik”.

Məsələyə münasibət bildirən loqoped Aytən Aslanova isə hesab edir ki, əgər uşaqların psixoloji inkişafı yaş dönəmlərinə uyğun, psixi prosesləri normal inkişaf edirsə, bu zaman uşaqlar erkən yaşda inkişafetdirici kurslara və əlavə dil öyrənmələrinə cəlb oluna bilər:

“Əgər uşaqda hər hansı psixoloji problemdən - hiperaktivlik, diqqət dağınıqlığı, yaxud öz ana dilini mənimsəmə çətinlikləri varsa, bu zaman uşağı başqa bir dillə yükləmək doğru deyil. Yalnız o halda mümkün olar ki, uşaq öz ana dilini yaşına uyğun tam şəkildə mənimsəsin, sərbəst cümlələr qursun, ünsiyyətə rahat şəkildə girsin. Bu zaman uşağa əlavə dil öyrətmək olar. Valideynlər də çox gözəl bilir ki, uşaqların xarici dilləri mənimsəmə səviyyələri 6 yaşına qədər daha güclü olur. Elmdə belə bir faktor var ki, 6 yaşına qədər istənilən uşağa istənilən xarici dili mühit və şərait imkan verdiyi təqdirdə çox asan öyrətmək olar. Təbii ki, bu zaman uşaqların psixoloji inkişafına diqqət etmək önəmlidir. Uşaq ana dilini ilk növbədə gözəl şəkildə bilməlidir. Uşağın düşüncə dili inkişaf etdirilməlidir. Düşüncə dili dedikdə, uşaq ana dilindən savayı, xarici dildə ünvanlanan istənilən suala fikirləşmədən cavab vermək iqtidarındadırsa, bu zaman onlara xarici dili öyrətmək olar”.

Loqoped onu da bildirib ki, zehni cəhətdən həddindən artıq yüklənən uşaqlarda gələcəkdə psixi yorğunluq yaranır və yeni bilgilərə istəkləri get-gedə aşağı düşür:

“Səviyyəni elə qoruyub saxlamaq lazımdır ki, öyrənəcəyi dil uşağın maraq dairəsinə aid olsun. Yəni valideyn zorla uşağa nəsə öyrətməsin”.

15 Yanvar 2021 Bu gün "Vikipediya" internet şəbəkəsinin yaradılmasının 20 ili tamam olur
15 Yanvar 2021 Prezident azad edilmiş torpaqlara keçdi - Video
15 Yanvar 2021 Lerikdə şəhid və qazi ailələri qayğı və diqqətlə əhatə olunur.
12 Yanvar 2021 Bakıda Milli Qəhrəmanın adını daşıyan küçə bərbad vəziyətdədir.
12 Yanvar 2021 Bir ailədən müharibəyə gedən 5 nəfər
11 Yanvar 2021 3 ölkə liderlərinin Moskvaya toplaşması... – İlham Əliyev
11 Yanvar 2021 İlham Əliyevin Moskva səfəri başa çatdı
11 Yanvar 2021 MTRŞ Speys TV ilə bağlı qərar verdi
09 Yanvar 2021 Elcan Məmiyev: Tənqid olar, amma təhqirə qarşıyam
04 Yanvar 2021 Prezident və xanımı Teymur Rəcəbovu təbrik etdi
29 Dekabr 2020 “Kəlbəcərin azad olunmasına görə” təltif edilənlərin siyahısı açıqlandı
28 Dekabr 2020 “Azərbaycanın istifadə etdiyi taktiki üsullar dünya hərb elmi üçün yenilikdir”
28 Dekabr 2020 ZOOMDA KONFRANS KEÇİRİLDİ: MÜBARİZ MƏNSİMOVUN AZAD EDİLMƏSİ ÜÇÜN QƏTNAMƏ QƏBUL OLUNDU!
27 Dekabr 2020 Qalib dövlətin qalib lideri!
27 Dekabr 2020 Şevçenko Azərbaycanla bağlı film hazırladı - Video
24 Dekabr 2020 Elcan Məmiyev: İlham Əliyev Qalib sərkərdə, Müzəffər Ali Baş Komandandır!
23 Dekabr 2020 Cənab Prezidentin verdiyi bütün vədlər gerçəkliyə çevrilir
22 Dekabr 2020 Tarix yazan qəhrəmanlar!
20 Dekabr 2020 Mehriban Əliyevanın təşəbbüsü ilə hərbçilərimizə dəstək aksiyasına başlanıldı - Fotolar+Video
18 Dekabr 2020 “Ermənistan status-kvonun dəyişməz qalması üçün əlindən gələni edirdi”
18 Dekabr 2020 “Bizi qorxutmağa çalışırdılar ki, erməni tankları Bakının küçələrində olacaq”
17 Dekabr 2020 Qələbəmizin .şəhidləri və şahidləri.!
17 Dekabr 2020 “Əminəm ki, həmin videoları görən dünya müsəlmanları...”
17 Dekabr 2020 “Ərdoğan kişi adamdır, quyruq bulamır”
17 Dekabr 2020 “Ali Baş Komandanın əmrində, xalqımızın xidmətindəyik”
08 Dekabr 2020 Taleh Qaraşov onlayn müşavirə keçirib - FOTO
01 Dekabr 2020 QƏLƏBƏMİZİN LAÇIN ZİRVƏSİ
24 Noyabr 2020 YOLUMUZ UZUNDU, MÜQƏDDƏSDİ
17 Noyabr 2020 Azərbaycanda Milli Dirçəliş Günüdür
14 Noyabr 2020 “Ermənistan aldığı yaradan özünə gələ bilməyəcək” - Politoloq